Het collectief van landbouwpartijen heeft woensdagmiddag in Den Haag zelf een pakket met maatregelen aan landbouwminister Carola Schouten overhandigd om de stikstofimpasse te doorbreken. Voor de pluimveehouderij stellen de partijen het eiwitgehalte in voer te verlagen, dagontmesting met mestbandsystemen toe te passen, turf in stallen te strooien, bypasses aan luchtwassers te realiseren en grootschalig mest te verwerken.
Voorzitter Aalt Dijkhuizen presenteerde het rapport ‘Uit de gecreëerde stikstofimpasse’. De landbouwpartijen stellen daarin verschillende maatregelen voor om de stikstofdepositie te verlagen. Vanuit de overheid wordt verwacht dat er boter bij de vis gedaan wordt. “Met een ontwikkelings- en investeringsfond met middelen buiten de LNV-budgeten om”, stelt hij voor. “De primaire sector wil een doorslaggevende rol spelen. Van belang is wel dat dossiers worden gebundeld. De sector wil voor langere periode af zijn van steeds weer nieuwe regels en wil opnieuw toekomstperspectief hebben.”
Vijf beoogde maatregelen voor pluimveehouderij
Voor de pluimveehouderij zijn de partijen tot een vijftal beoogde maatregelen gekomen. In eerste instantie gaat het om het verlagen van het eiwitgehalte in voer. Minder eiwit betekent minder uitscheiding van urinezuur en daarmee minder ammoniakemissie. De sector verwacht dat op korte een daling van het eiwitgehalte niet mogelijk is zonder dat dit ten koste gaat van productie en gezondheid. Op de langere termijn, na 2025, is bij vleeskuikens en leghennen het RE-gehalte in het rantsoen mogelijk nog met 25 tot 30 gram per kilogram drogestof te verlagen.
Daarnaast wordt gedacht aan dagontmesting, toepasbaar voor pluimveestallen met mestbandsystemen, zoals kooi- en volièresystemen voor leghennen en opfokleghennen. Vleeskuikens worden gehouden op strooisel. Door houtkrullen of zaagsel te vervangen door een zuurproduct als turf kan de stalemissie substantieel dalen. Een vierde maatregel behelst het toepassen van behandeling van een deel van de afgevoerde ventilatielucht met daarnaast een onbehandelde bypass-stroom. Het laatste voorstel is grootschalige mestverwerking. Dit beïnvloedt niet de stalemissie, maar wel de uitstoot bij export van onbewerkte mest.
De landbouwpartijen stellen voor om ook een aantal zaken verder te onderzoeken. Dan gaat het om toevoegingsmiddelen voor voeding waarmee stikstofbenutting bij dieren verbetert, het aanzuren in de stal met zwavelzuur, het effect van ureaseremmers, nieuwe stalsystemen, aanzuren met zwavelzuur bij uitrijden van mest, toevoegingsmiddelen voor in de mestput, verruiming van de mestnormen en of extensievere bedrijfsvormen voordelen biedt.
Tiental voorwaarden
Tegenover het maatregelenpakket stelt de landbouw wel een tiental voorwaarden. Aalt Dijkhuizen: “Geen generieke krimp. Geen inname van vergunde rechten. Geen gratis afroming van ammoniakrechten. Geen koppeling van ammoniak aan fosfaat- en dierrechten. Een ‘schot’ tussen de landbouw en andere sectoren om te voorkomen dat vanwege de stikstofproblematiek productiecapaciteit wegvloeit. Geen verschil in stikstofregels tussen Rijk en Provincies of tussen provincies onderling. Uitbreiding van het stikstof meet- en –monitoringsnetwerk. Invoering van een drempelwaarde voor stikstofdepositie van tenminste 1 mol per hectare. Herijking Natura2000 en geen opwaardering van habitat-types. Tot slot moet het ctgb-advies voor toelating van gewasbeschermingsmiddelen bindend zijn en niet politiek onderhandelbaar.”
"We hebben goed geluisterd, met het doel om de stikstofemmer leger te krijgen."
Secretaris Aalt den Herder van de Nederlandse Vakbond Pluimveehouders motiveert de maatregelen. “We hebben goed geluisterd naar minister Schouten, met het doel om de stikstofemmer leger te krijgen. Dit plan gaat leveren. De landbouw is de oplossing, terwijl wij niet de oorzaak van het probleem zijn”, refereert hij naar de ‘papieren stikstofimpasse’ waar Nederland momenteel in verkeert.
"De bal ligt nu bij mij, maar dit is een mooi begin van het vervolg."
Landbouwminister Carola Schouten nam het rapport in ontvangst. “Eerder had ik al aangegeven alle denkkracht nodig te hebben om tot een oplossing te komen voor het stikstofprobleem, maar ook om tegelijk toekomst te geven aan de sector. Het is het collectief binnen de landbouw ongelooflijk snel gelukt. De bal ligt nu bij mij, maar dit is een mooi begin van het vervolg.” Voorzitter Peter Drenth van het Inter Provinciaal Overleg (IPO) was de tweede vertegenwoordiger aan wie het rapport is overhandigd. “Het is knap dat zo snel een voorzet en voorstel wordt aangedragen. Dit is een uitgestoken hand die wij als provincies moeten aangrijpen. De trekker is immers niet bedoeld om te protesteren, maar om producten te leveren.”
Tekst en foto: Martin de Vries
