Mesdag Zuivelfonds heeft besloten met spoed onderzoek te laten doen naar de stikstofdepositie op natuurgebieden, onder auspiciën van de Universiteit van Amsterdam.
De stikstofdepositie wordt nu alleen geschat met modellen die nooit geijkt zijn met metingen. Al jaren is er veel kritiek op die modellen omdat uit diverse studies is gebleken dat die er wel eens 30 tot 100% naast kunnen zitten: de stikstof blijft veel dichter bij de bron dan de modellen inschatten. De Rijksoverheid heeft steeds aangeven de modellen niet te willen ijken, omdat zij daarvoor geen geschikte en betaalbare meetmethode in huis heeft. De Universiteit van Amsterdam heeft inmiddels zijn meetprogramma klaar op basis van buitenlandse meetmethoden.
Meetmethoden
In het onderzoek zal worden gewerkt met verschillende meetmethoden en met ‘gemerkte stikstof’ (isotopen). Dat maakt het mogelijk om de herkomst van de stikstofdepositie te bepalen: uit de landbouw, (vlieg)verkeer en industrie of de natuur zelf. “Als je wilt dat maatregelen tegen stikstof effectief zijn, dan moet je weten om hoeveel stikstof het gaat en waar die precies vandaan komt. Nu is dat niet bekend omdat dit niet met metingen is vastgesteld.”
Commissie Remkes
De Commissie Remkes zal dit en volgend jaar komen met adviezen voor respectievelijk de korte en langere termijn. De Commissie is ingesteld om het kabinet te adviseren over de aanpak van stikstofbronnen die een bedreiging vormen voor kwetsbare natuurgebieden. De Commissie werd ingesteld nadat het Programma Aanpak Stikstof onderuit ging bij de Raad van State, waarna duizenden projecten in landbouw, bouw en infrastructuur werden stilgelegd. De Commissie Remkes baseert zich in zijn adviezen op genoemde rekenmodellen. Die rekenmodellen wijzen uit dat bedrijven in een schil van 10 kilometer om een natuurgebied relatief veel stikstof uitstoten op dat natuurgebied. Uit studies waarin gemeten is, blijkt echter dat landbouwstikstof veel dichter bij de bron blijft, en veelal niet verder komt dan enkele honderden meters van het bedrijf. De stikstof blijft dus vooral op het boerenerf en het boerenland.
Mesdag Zuivelfonds wil het meetprogramma met spoed aanvangen, nu de politiek aan de vooravond staat om keuzes te maken over de aanpak van stikstof. “Wij willen de politiek ervoor behoeden dat zij nu de landbouw opofferen op basis van de huidige modellen die grote onzekerheden kennen, terwijl uit metingen wel eens zou kunnen blijken dat zaken in werkelijkheid anders liggen.”
Van start in 2020
Naar verwachting gaat het meetprogramma in januari 2020 van start. “Het liefst hadden wij dit onderzoek opgezet in samenwerking met andere organisaties in de landbouw en de overheid, maar daarvoor ontbreekt nu de tijd”, stelt Jan Cees Vogelaar, voorzitter van het Mesdagfonds. Mesdagfonds nodigt geïnteresseerde organisaties en ook de overheid van harte uit om aan te haken bij dit onderzoek.
“De Commissie Remkes en de politiek vragen grote offers van agrarische bedrijven voor wat betreft stikstof. Dan moet je ervan op aankunnen dat het model waarmee bedrijven worden afgerekend klopt en gevalideerd is met metingen.”
Bron: Mesdag-Zuivelfonds NLTO
