De Autoriteit Consument & Markt (ACM) start op verzoek van de Minister van Landbouw de monitor prijsvorming in de voedselketen. De weg die ons voedsel aflegt van boer tot bord kent vele schakels. De monitor laat straks per schakel zien welke prijs ondernemingen betalen voor inkoop van een product en wat de verkoopprijs is.
De monitor gaat ook de verschillen in prijsopbouw beschrijven tussen een aantal reguliere producten en de duurzame variant daarvan. Het gaat in eerste instantie om zes producten: uien, witte kool/zuurkool, tomaten, peren, melk en varkensvlees. Dit is een dwarsdoorsnede van agrarische producten die in Nederland worden geproduceerd en geconsumeerd. De monitor bekijkt behalve de prijsvorming ook de ontwikkelingen op de agrarische markten.
Wageningen Economic Research gaat de data voor de ACM verzamelen. Elk jaar publiceert de ACM de resultaten. De monitor wordt ten minste twee jaar uitgevoerd. Halverwege 2020 zal de eerste rapportage gepubliceerd worden. Marktpartijen worden benaderd om mee te werken aan het onderzoek.
Welke informatie verzamelt de monitor voedselketen?
De monitor kijkt naar zowel de in- als de verkoopprijs in iedere schakel van de voedselketen. Concreet gaat het bijvoorbeeld dan om vragen als: Hoeveel betaalt een verpakker van uien voor een kilo uien van de boer? Is er een verschil met een duurzaam geteelde ui? Hoeveel rekent hij voor het verpakken en voor hoeveel verkoopt hij bijvoorbeeld de verpakte uien verder aan een tussenhandelaar? Zo wordt duidelijk hoe de euro die de consument uitgeeft aan voedsel, wordt verdeeld over de verschillende schakels.
Waarom een monitor?
Veel boeren en tuinders vinden dat ze weinig invloed hebben op de prijs die ze kunnen vragen voor hun producten. Sommige producenten geven aan dat de eisen op het gebied van dierenwelzijn en duurzaamheid worden verhoogd zonder dat daar passende opbrengsten tegenover staan. Minister Schouten van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, wil de positie van de boer in de voedselketen versterken en ervoor zorgen dat boeren en tuinders niets in de weg staat om te verduurzamen. De monitor van de ACM zal inzicht geven in de prijzen in de diverse schakels van de voedselketen en de verschillen tussen reguliere producten en de duurzame varianten, zodat de maatschappelijke discussie gevoerd kan worden op basis van feiten. Ook wordt gekeken naar mechanismen achter de prijsvorming, zodat de verschillen tussen bijvoorbeeld ondernemingen, productvarianten en seizoenen beter verklaard zullen kunnen worden.
Oneerlijke handelspraktijken
Er zijn ook wetgevingsinitiatieven die bijdragen aan een sterkere positie van boeren. Zo heeft het Europees Parlement ingestemd met maatregelen die oneerlijke handelspraktijken in de agrarische sector moeten verhinderen. Het ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit gaat deze verordening omzetten in Nederlandse wetgeving. In het wetsvoorstel staat dat de ACM gaat toezien op het verbod op oneerlijke handelspraktijken.
Bron: ACM
